วันรัฐธรรมนูญ 2569
วันพฤหัสบดีที่ 10 ธันวาคม 2569 — วันสำคัญทางประวัติศาสตร์ของชาติไทย
ความหมาย
10 ธันวาคม พ.ศ. 2475 — เป็นวันที่ พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 7) ได้พระราชทาน รัฐธรรมนูญฉบับถาวรฉบับแรก ให้แก่ปวงชนชาวไทย
นี่คือการเปลี่ยนแปลงระบบการปกครองจาก "สมบูรณาญาสิทธิราชย์" เป็น "ประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข"
บริบททางประวัติศาสตร์
#### ก่อน 2475
- ระบบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ที่กษัตริย์มีอำนาจสูงสุด
- ไม่มีรัฐธรรมนูญ
- ประชาชนไม่มีส่วนร่วมในการปกครอง
#### 24 มิ.ย. 2475
- คณะราษฎร นำโดย พันเอกพระยาพหลพลพยุหเสนา
- ยึดอำนาจการปกครอง
- ขอพระราชทานรัฐธรรมนูญจาก ร.7
#### 10 ธ.ค. 2475
- พระราชทานรัฐธรรมนูญฉบับถาวร
- ประกอบด้วย 74 มาตรา
- เปลี่ยนระบอบการปกครองไทยตลอดกาล
หลักการสำคัญของรัฐธรรมนูญ
- อำนาจอธิปไตยเป็นของปวงชน
- พระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข แต่อยู่ภายใต้รัฐธรรมนูญ
- แยกอำนาจ — นิติบัญญัติ บริหาร ตุลาการ
- สิทธิเสรีภาพ ของประชาชน
- ความเสมอภาค ในกฎหมาย
รัฐธรรมนูญฉบับต่างๆ
ตั้งแต่ 2475 ถึงปัจจุบัน ไทยมีรัฐธรรมนูญ 20 ฉบับ — ฉบับปัจจุบันคือ:
- รัฐธรรมนูญฉบับปี 2560 — ฉบับที่ใช้อยู่
- ผ่านประชามติ
- กำหนดระบบเลือกตั้ง วุฒิสภา ฯลฯ
สิทธิและเสรีภาพในรัฐธรรมนูญ
สิทธิพื้นฐาน:
- เสรีภาพในการนับถือศาสนา
- เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็น
- เสรีภาพในการรวมตัว
- สิทธิในการเลือกตั้ง
สิทธิทางสังคม:
- การศึกษาขั้นพื้นฐาน (15 ปี)
- การรักษาพยาบาล
- สวัสดิการสำหรับผู้ด้อยโอกาส
หน้าที่ของพลเมือง:
- เคารพกฎหมาย
- เสียภาษี
- ไปเลือกตั้ง
- รักษาสมบัติของชาติ
หลังประชาธิปไตย — เรามีอะไร?
| ด้าน | ก่อน 2475 | หลัง 2475 |
|------|---------|---------|
| อำนาจ | กษัตริย์เท่านั้น | ประชาชน |
| กฎหมาย | พระราชดำริ | รัฐธรรมนูญ |
| เลือกตั้ง | ไม่มี | มี |
| สิทธิ | ตามวรรณะ | เสมอภาค |
"รัฐธรรมนูญคือกระดูกของชาติ — เราทุกคนคือเลือดเนื้อ"